شبکه های مخابراتی

فناوری‌هایی برای بهبود عملکرد رابط رادیویی در 5G و فرا5G

توسعه سیستم‌های IMT برای سال 2030 و پس از آن نیازمند بازنگری تکامل بخش هایی از رابط رادیویی در این سیستم‌ها می‌باشد. نقش ماژولار بودن و مکمل بودن راه‌حل‌های فناوری جدید به طور فزاینده‌ای در توسعه سیستم‌های پیچیده‌تر اهمیت پیدا می‌کند. استفاده از فناوری های جدید در لینک رادیویی، موجب می‌شود که نقش IMT-2030 و فراتر از آن، به‌عنوان یک سیستم همه‌منظوره فراگیر در نظر گرفت، به‌جای اینکه صرفاً یک فناوری توانمندساز باشد که منجر به وابستگی‌های فنی پیچیده می‌شود. در این مقاله، خلاصه ای از سیستم های کاربردی نوظهور برای لینک رادیویی بررسی می‌گردد.

شبکه های مخابراتی

آیا تسلط تولیدکنندگان بزرگ بر فضای محصولات مخابراتی به پایان رسیده است؟

گسترش استفاده از شبکه‌های مخابرات سلولی منجر به افزایش پیچیدگی‌ این شبکه‌ها شده است. این موضوع به نوبه خود هزینه‌های اپراتورها را افزایش داده است. از جمله بخش‌هائی که راه‌اندزی و نگهداری آن هزینه‌های زیادی بر اپراتورها تحمیل می‌کند، بخش دسترسی رادیوئی شبکه (RAN) است. در حال حاضر بازار تجهیزات این بخش غیر رقابتی بوده و توسط تعداد محدودی فروشنده کنترل می‌شود. در سال‌های اخیر به منظور مقابله با این بازار غیررقابتی مفهوم open RAN مورد توجه قرار گفته است. ایده اصلی در این حوزه، استانداردسازی و باز نمودن واسط‌های بین بخش‌های مختلف RAN به نحوی است که اپراتورها امکان تامین بخش‌های مختلف شبکه (شامل نرم‌افزار و سخت‌افزار) از فروشندگان متفاوت را داشته باشند. از آنجا که عمده پردازش‌های مورد نیاز در RAN به صورت نرم‌افزاری قابل پیاده‌سازی است، توسعه نرم‌افزارهای متن باز برای RAN نیز در کنار استانداردسازی open RAN مورد توجه قرار گرفته است. در این مقاله به معرفی مفهوم open RAN و معماری آن، و نرم‌افزارهای متن باز توسعه داده شده برای آن پرداخته می‌شود.

شبکه های مخابراتی

معماری سامانه‌های نسل آتی پشتیبان کسب‌وکار (NG-BOSS) با رویکرد استقرار شبکه‌های نسل پنجم (5G)

با توجه به رویکرد مهاجرت اغلب ارائه‌دهندگان خدمات ارتباطی به سمت ارائه‌دهندگان خدمات دیجیتالی نیازمندی‌های جدیدی از منظر خدمات زیرساختی و نیز فناوری اتفاق می‌افتد. ارائه‌دهندگان خدمات ارتباطی که تاکنون زیرساخت ارتباطی را فراهم می ساختند مجبور خواهند بود که به جهت حفظ منافع اقتصادی خود در رقابت با سایر رقبا، خدمات دیجیتالی مورد نیاز نسل‌های آتی را نیز فراهم آورند. یکی از اثرات جانبی این شیفت فناوری، تغییر در ساختار سامانه‌های پشتیبان کسب و کار و عملیات خواهد بود. در این گزارش سعی بر آن داریم تا مهمترین چالش‌های پیش رو در جهت مهاجرت به نسل‌های آتی معماری دیجیتال سامانه‌های پیشتیبان کسب و کار و عملیات را مطرح نماییم. در ادامه به مهمترین ویژگی‌های این معماری اشاره خواهیم کرد و نیز الگوی بررسی بلوغ دیجیتال را در سازمان‌ها تشریح خواهیم نمود. در پایان نیز به مهمترین ریسک‌های موجود در زمینه‌ی مهاجرت به معماری‌های نسل آتی اشاره خواهیم کرد.

مصاحبه

توسعه نسل پنجم شبکه در پیچ وخم چالش‌های مالی، فنی و رگولاتوری

حدود دو سال از راه‌اندازی آزمایشی و محدود نسل پنجم اینترنت در کشور ما می‌گذرد. یکم مردادماه سال 1399، نخستین سایت آزمایشی 5G ایران، در محل پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات واقع در خیابان کارگر شمالی تهران راه‌اندازی شد. متعاقبا همراه اول با سرعت بخشیدن اقدامات خود در توسعه این شبکه، در چهارم اسفند ماه همان سال، حرم مطهر رضوی و همچنین کارخانه نوآوری مشهد را تحت پوشش تلفن همراه نسل پنجم و اینترنت پرسرعت 5G همراه اول قرار داد تا مشترکین همراه اول در مشهد نیز از این فناوری برخوردار شوند. هرچند تا کنون ده‌‌ها سایت 5G در کشور افتتاح شده یا آماده افتتاح است، اما هیچ کدام برای اپراتورها استفاده تجاری نداشته و همچنان توسعه این شبکه در کشور با کندی صورت گرفته است و به پوشش ملی نرسیده‌ایم. دلایل این کندی و چالش‌های پیش روی توسعه شبکه نسل پنجم مخابراتی را از مهندس وحید محمدی، مدیرکل حقوقی و رگولاتوری همراه اول جویا شده‌ایم.

مقالات

آنتن آرایه انتقالی، یک IBS پسیو  کم‌هزینه و سلامت

عدم پوشش مناسب برای اپراتورهای شبکه‌ی مخابرات سیار در محیط‌های انتشاری به عنوان یک چالش بزرگ محسوب می‌شود. این چالش در شهرهای متراکم به دلیل وجود ساختمان‌ها و اماکن پیچیده، بیش‌تر دیده می‌شود به طوری که امواج الکترومغناطیسی برای انتشار در این محیط‌ها با سختی بسیاری مواجه هستند و در مسیر انتشار با تلفات زیادی همراه هستند. به همین دلیل ارتباط رادیوئی در این نقاط غیرقابل کنترل خواهد بود و همچنین اپراتورهای شبکه نسبت به فرآیندهای ارتباطی دیگر در این اماکن که در باند فرکانسی مخابرات سیار عمل می‌کنند (هر نوع سیگنالی اعم از سنسورها، سیگنال‌های اخلال‌گر و…)، بی‌اطلاع خواهند بود. از این رو برای برطرف نمودن این چالش، راه حل‌های متعددی مطرح می‌شود که یکی از این راه‌حل‌ها استفاده از آنتن‌های آرایه انتقالی/انعکاسی می‌باشد که اخیراً مورد توجه محققین قرار گرفته است.

گزارش تحلیلی

رادار فنــــاوری

محیط بیرونی شرکت‌های مخابراتی و اپراتورها با سرعت زیادی در حال تغییر و تکامل است. ورود رقبای جدید، تغییر در الزامات بازار و نیاز‌های مشتری و تحولات خیره‌کننده فناوری، همگی باعث شده شرکت‌های فعال در صنعت تلکام، در کنار نوآوری مداوم در پی راهبرد‌های فناورانه پابرجا(Robust Strategies) باشند. راهبرد‌هایی که پاسخگوی تحولات حوزه فناوری بوده و با آگاهی از تغییرات آینده تدوین شده باشند. انجام رصد فناوری (Technology Scouting) به عنوان بخشی از هوشمندی فناوری (Technology Intelligence)، یک پیش‌نیاز مهم در تدوین راهبرد‌های فناورانه شرکت‌ها بوده و  این هوشمندی در فرآیند‌های دیگر مانند تدوین نقشه راه و اخذ تصمیمات راهبردی در حوزه نوآوری و انتقال فناوری نقش بسزایی ایفا می‌کند.

گزارش نوآوری

همکاری فناورانه اپراتور با استارتاپ‌ها‌

در سال‌های اخیر با رقابتی شدن فضای کسب‌وکار، کوتاه شدن چرخه عمر و تخصصی شدن فناوری‌ها، بسیاری از شرکت‌ها به سمت تحقیق و توسعه و خلق ارزش از طریق نوآوری، رهنمون شدند. از سوی دیگر، با توجه به تخصصی شدن حوزه‌های دانشی و توزیع نابرابر منابع، بسیاری از شرکت‌ها به همکاری فناورانه با یکدیگر روی آورده‌اند. همکاری‌هایی که در چارچوب نوآوری باز، به معنای استفاده از منابع بیرون از شرکت برای نوآوری، تعریف می‌شوند

شبکه های مخابراتی

آینده مخابرات بی‌سیم فوق پهن‌باند

برقراری ارتباط با نرخ تبادل داده بسیار بالا در کنار ملزومات فنی و تجاری دیگر نظیر تضمین سطح بالای امنیت و مقرون‌به‌صرفه بودن برقراری ارتباط، از مشخصاتی هستند که نسل آینده مخابرات بی‌سیم را تعریف می‌کنند. فناوری LiFi از گزینه‌های عملیاتی اصلی برقراری ارتباط پهن‌باند با مشخصات یاد شده است که ضمن ارائه نرخ تبادل داده بالا، امکان استفاده از طیف فرکانسی بدون نیاز به مجوز و همچنین، تضمین امنیت مقاوم انتها به انتهای مورد نیاز در شبکه بی‌سیم نسل پنجم (5G) و پس از آن را فراهم می‌نماید. در این مقاله به معرفی این فناوری نوظهور در لایه فیزیکی سیستم‌های مخابرات بی‌سیم به‌عنوان مکمل شبکه مخابراتی RF پرداخته و ابعاد متفاوت این فناوری از جمله ویژگی‌های فنی، بازار LiFi، حوزه‌های کاربردی، بازیگران اصلی این حوزه و تجربه اپراتورهای مخابراتی در به‌کارگیری این فناوری بررسی شده است.

شبکه های مخابراتی, هوش مصنوعی

استفاده از یادگیری ماشین در شکل‌دهی پرتو امواج میلی‌متری

ارتباطات موج میلی‌متری به لطف مزایای استثنائی آن، به‌عنوان یک فناوری کلیدی برای ارتباطات بی‌سیم توجه زیادی را به خود جلب کرده است. شکل‌دهی پرتو در ارتباطات موج میلی‌متری با ایجاد پرتو باریک به‌سمت کاربران می‌تواند کیفیت ارتباط کاربران را بهبود بخشد. با این حال، تحقق چنین دستاوردهایی در عمل نیازمند غلبه بر چالش‌های متعددی مانند تضعیف شدید سیگنال، محدودیت‌های سخت‌افزاری و پیچیدگی طراحی است. پیچیدگی بالای تعیین بردارهای شکل‌دهی پرتو محققان را به این سمت سوق داده است تا از تکنیک‌های یادگیری ماشین برای شکل‌دهی پرتو در نسل‌های آتی مخابرات سلولی استفاده‌ کنند. در این مقاله سعی شده ‌است تا الگوریتم‌های مبتنی بر یادگیری ماشین مورد استفاده در موضوعات مختلف شکل‌دهی پرتو بررسی شوند و در مورد مزیت‌ها و چالش‌های آن‌ها بحث شود.

گزارش تحلیلی

نسل پنجم، موتور محرکه رشد اقتصاد ملی

ظهور هر نسل از شبکه ارتباطات سیار، موجب بروز تغییرات گسترده‌ در ابعاد متفاوت اقتصادی، اجتماعی و زندگی روزمره مردم می‌شود. به‌عنوان مثال، در سال 2010، یک سال پس از پوشش گسترده 4G در آمریکا، واژه «اپ»، عنوان واژه سال را در این کشور از آن خود کرد. سال 2020 هم گرچه تا همیشه با کووید-19 گره خورده است، اما دراین سال با عمیاتی شدن توسعه و استقرار شبکه 5G، بخش‌های مختلف بازار و صنعت جهانی از جمله کاربران نهایی و کسب‌وکارها تحت تاثیر این فناوری تحول‌آفرین قرار گرفتند.

پیمایش به بالا